Pavia, Archivio storico (DD B I, pp. 96-98, n. XXXII)
source date: [900 june 7] [Pavia]
edition published: 2021
availability: Metadata and texts are released as Creative Commons, Attribution-ShareAlike 4.0 (CC BY-SA 4.0) (http://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/)

In nomine domini nostri Iesu Christi Dei aeterni. Berengarius divina favente clementia rex. Si nostrorum fidelium obsequia regali pietate consolamur, et apud Dominum adipisci veniam et ad nostram fidelitatem ceteros roborari non ambigimus. Idcirco omnium fidelium sanctae Dei Ecclesiae nostrorum scilicet ac futurorum nosse cupimus universitatem, eo quod Berctila dilecta coniux nostra nostram expostulaverit clementiam, quatinus pro apto et salubri servitio concederemus Folcoino qui et Vuasingoni fideli nostro quandam cortem fundatam in loco Graupello pertinentem ex nostra regali potestate, et nostrae largitionis preceptum in eo confirmari dignaremur. Nos autem eius dignum et salubre servitium perspicientes, huiusmodi petitionibus libenter adquievimus, et in iam dictum Folcoinum qui et Vuasingonem suosque heredes prefatam cortem cum omni integritate, sicut hactenus nostrae regali pertinuit potestate, in eum confirmamus atque in eius potestatem et proprietatem modis omnibus transfundimus et de nostro iure et dominio ad suum ius et dominium perdonamus una cum omnibus pertinentiis atque adiacentiis suis, familiis videlicet, casis ac terris, ortis, vineis, pratis, pascuis, silvis, tilletis, campis, aquis, coltis et incoltis, divisis et indivisis, arboribus pomiferis et inpomiferis, montibus, vallibus, planitiebus, ripis, rupinis, molendinis, aquis, piscationibus aquarumque decursibus et omnia utriusque sexus quae dici vel nominari possunt in integrum. Et volumus ut hec omnia superius nominata predictus Fulcoinus suique heredes habeant, teneant atque possideant, faciantque exinde quicquid eorum decreverit animus vel voluntas. Insuper habeant potestatem ea donandi, vendendi, commutandi, seu pro anima iudicandi, remota totius rei puplice vel alicuius potestatis inquietudine. Statuentes itaque iubemus, ut nullus comes nec vicecomes neque sculdassio aut aliqua potestas in ipso castro potestative ingrediatur, neque placita celebret, nec tholoneum aut aliquot pignus inibi potestative accipiat, nec mansionaticum aut aliquam functionem inibi exigatur, sed liceat predictum Fulcoinum qui et Vuasingonem nostrum fidelem eandem cortem atque pretaxatum castrum in loco Graupello fundatam sine molestatione et diminoratione atque invasione alicuius tenere. Precipientes itaque iubemus, ut quicunque contra hanc nostrae donationis preceptum aliquo ingenio insurgere temptaverit, sciat se compositurum auri optimi libras centum, medietatem camerae palatii nostri et medietatem prefato Fulcoino qui et Vuasingoni suisque heredibus. Quod ut verius credatur et diligentius observetur, manu propria roborantes anuli nostri inpressione subter adnotari iussimus. Signum domni Berengarii gloriosissimi regis. Beatus notarius ad vicem Liutvardi episcopi et archicancellarii recognovi et subscripsi. Data VII id. iun., anno incarnationis Domini DCCCXCI, anno vero domni Berengarii piissimi regis II, indictione IIII. Actum Papie civitate palacio regio. In Dei nomine, amen.

DD B I, pp. 96-98, n. XXXII

Vi è incertezza riguardo all'identificazione del vescovo e arcicancelliere Liutardo con Liutardo di Como. L'editore afferma di aver cercato invano presso l'Archivio comunale e presso il Museo Civico di Pavia l'originale visto e trascritto da Bethmann. Pessani e Robolini dubitarono dell'autenticità del diploma per essere datato da Pavia nell'981.