Città del Vaticano, Biblioteca Apostolica Vaticana, Vat. lat. 4939 (Chronicon Sanctae Sophiae), ed. CSS, II, 1, pp. 426-430
source date: [724 March] [Benevento] [XII pm]
edition published: 2021
availability: Metadata and texts are released as Creative Commons, Attribution-ShareAlike 4.0 (CC BY-SA 4.0) (http://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/)

In nomine Domini Dei Salvatoris nostri Iesu Christi. Firmavimus atque concessimus nos domnus vir gloriosissimus Romuvvald summus dux genti Langobardorum in ęcclesia Beate Sophie quam Zacharia venerabilis abbas noster a fundamentis edificare visus est in locum qui nominatur ad Ponticello, quod fuit de quodam Vvadulfi, omnia et in omnibus de quod nostra potesta predicti Zacharię abbati concessimus, unde et nostra habet firmata preceptora, id est in primis casas cum cortes vel hortoras, molino et balneo, clausurias ubi ipsa ęcclesia edificata est, et terra bacua qui est trans rivo, et alio horto qui esset videtur iuxta fluvium Sabbato, qui fuit de quodam Trasoaldi, casale in Quintodecimo qui fuit de quodam Pergoaldi, casas, terras, vineas, pratas et clausurias, cultum vel incultum, omnia et in omnibus in quantum in eodem locum habere visus fuit, simul et omnem substantiam quam Totoni Transpadano, casas, terras, vineas, cultum vel incultum, movilia atque inmovilia, qui habitare visus fuit erga Sancto Balentino, territurio in locum qui dicitur Salito de rivo qui descendit de Monte Benedicti et usque fluvium Sangro et de alio latere a rivo Sonolo qui mergit de Castello Urso et usque in nostro fluvio Sangro et desuper fini habet una in capo de ripa et usquem in ipsum fluvium Sangro, et omnem substantiam qui fuit Aloaldi filio quoddam Sasoli, tam casas infra Beneventana civitatem quam casalis et domui cultas, vineas, terras, cultum vel incultum, movilia atque inmovilia, territurio in locus qui nominatur Fluvium Lauri, quas cum Paulo et Deusdedi venerabilis abbatis habere visus fuisti, et substantia qui fuit quodam Iuliani, omnia et in omnibus in quantum eius portio fuit, quas cum Deusdedi abbate habere visus fuisti, pecoras cum mandras et pastoris suos qui fuerunt de Iohannis et alias pecoras cum mandras et pastoris suos qui fuerunt de Vigili, ammessario uno cum iomentas suas, caballos domitos capitas quindecim, armentum de baccas et bobes domitos, carras ferratas, argentum, heramentum ad omnia quicquid ipse abbas Zacharias sua expontanea voluntatem in ipsum veneravilis locum Beate Sophię offerri voluerit, in ea vero rationem de hec omnia in beneravilis ecclesia Sancte Sophię nostrum preceptum firmavimus, eo quod ab omnis subiugationis hominibus ea absolvimus ut nęque ab episcopum dominetur, nęque ad monasteria subiugata, neque a sinodochio defendatur, sed sacerdos qui in eodem monasterium deservierit absoluta securitas ei permaneat, exceptum ad nostrum sacrum palatium obedientia habeat; et si quis contra hunc preceptum firmationis atque offertionis temtare voluerit, habeat portionem cum Iudas traditore Domini nostri Iesu Christi, quatenus ab hodierna die sit nostre preceptum firmum et stabilito et ab omnis subiugationem absolutus et in perpetuis temporibus firmum et inviolatus permaneat. Quod vero preceptum firmationis atque offertionis ex iussione nostre potestati dictavi ego Persus vicedominus et referendario tibi Theodoald notarius scribendum. Acto Benevento in palatio mense martio per indictione septima. Feliciter.

Editions: IS1 VIII, coll. 607-608; IS2, X, coll. 445-446; TROYA, CDL III, n. 384, pp. 105-108; Bertolini P. 2002, n. 44, pp. 358-371; CSS, II, 01, pp. 426-430 (source of the text reproduced here); CDL, IV/2, n. 12, pp. 41-45. Document summaries: Assemanus 1751-1753, II, p. 578; Di Meo 1795-1819, II, p. 230; Bethmann, Holder-Egger 1878, 76 (v. Smidt 1910, p. 136); Chroust 1888, n. 10; RIM, n. 239.

De Vita 1764, p. 96; Bertolini O. 1926, n. 44.

https://digi.vatlib.it/view/MSS_Vat.lat.4939

Il cod. Vat. lat. 4939, noto come Liber preceptorum Beneventani monasterii S. Sophiae o, più comunemente, come Chronicon S. Sophiae, fu redatto nello scriptorium del monastero di S. Sofia di Benevento e terminato nell'anno 1119. Il documento è emesso dal duca Romualdo II.