Montecassino, Archivio Abbaziale, aula III, capsa X, n. 34
source date: [961 July 10] [Capua (Caserta)]
edition published: 2021
availability: Metadata and texts are released as Creative Commons, Attribution-ShareAlike 4.0 (CC BY-SA 4.0) (http://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/)

+ In nomine Domini salvatoris nostri Iesu Christi Dei ȩterni. Paldolfus et Landolfus divina ordinante providentia Langovardorum gentis principes. Cum principalis excellentia petitione dilectorum suorum petentis clementer favet, igitur noverit omnium fidelium nostrorum presentium scilicet ac futurorum sollertia quia domna Gemma religiosa principissa abia nostra obsecravit nostram excellentiam ut, pro amore omnipotenti Dei et anime nostre salvationis concederemus et confirmaremus in monasterio Sanctissimi Benedicti constructus in monte qui dicitur Casino, ubi nunc modo domnus Aligernus venerabilis abbas preest, omnia quȩ inferius declarantur, de quibus petiit a nostra excellentia ut firmitatis apices in eodem sancto monasterio fieri iuveremus. Cuius petitionem exaudientes, hos firmitatis apices ibidem exinde fieri iussimus, per quos omnino sancimus et perpetualiter abendum nostris atque futuris temporibus concedimus et confirmamus in eodem sancto monasterio Beati Benedicti omnia que ad imperatoribus seu a regibus et a singulis principibus antecessoribus nostris in eodem monasterio data atque datas seu concessa sunt. Simulque et concedimus et confirmamus in eodem sancto monasterio ut nullo adveniente tempore per nullum modum tollant aut querant tollere bobes aut carrum da parte ipsius monasterii pro qualiscumque serbitium publicum faciendum vel in oste eos minandum, set semper pars ipsius monasterii securus exinde maneant. Necnon et concedimus et confirmamus in eodem sancto monasterio ecclasiam vocabulo Sancti Benedicti qui edificato esse videtur infra muro et muricino in cibitate Larino, quam edificavit Leo presbyter et monachus, qui postea factus est pseudo episcopus, cum omnibus rebus et substantiis pertinentibus sicut in eadem ȩcclesia, ipsa omnia datum et offertum abuit eodem Leo presbyter et monachus. Quam et confirmamus in eadem ecclesia Sancti Benedicti omnem hereditatem quam ibi offeruit Crispolus monachus. Et concedimus et confirmamus in supradicto monasterio Sancti Benedicti omnibus rebus et substantia que de antea et usque modo tenuit et possedit pars eidem monasterii Sancti Benedicti in tota pertinentia et dominatione Larino, quemammodum ipso in iam phato sancto monasterio a bone memoriȩ domno Landolfo glorioso principe genitore nostro per preceptum sigillatum qui scripto est per Petrum notarium concessum et confirmatum est. Necnon et concedimus et confirmamus in eodem sancto monasterio omnes res et substantias, qualitercumque seu quomodocumque possedit et possidet pars eidem monasterii in quibuslibet modis per singula loca possedit et possidet pars ipsius monasterii, et fundos et terras quantos et quantas pars ipsius monasterii pertinentes abuit in Liburias, loco qui nominatur ad Trefone, seu et quantum sacri nostri Palatii pertinent per totas fines de eodem loco Trefone, quemammodum in iam dicto sancto monasterio a predicto glorioso principe genitoro nostro per preceptum sigillatum qui scripto est per predictum Petrum notarium concessum et confirmatum est. Quam et concedimus et confirmamus in eodem sancto monasterio ut amodo et sempet potestatem et licentiam habeant ars predicti monasterii quando voluerint mittere ad piscandum in lacum Patriensem duos lontres cum duas pasturias de ipsis lontres et cum quattuor homines qui in eadem lacu piscare debeant quando voluerint et quammdiu voluerint. Et concedimus et confirmamus in eodem sancto monasterio omnem censum et dationes, quicquit pars nostre publice tollere vel exigere debuerint de ipso gualdu et curte et terris eidem monasterii qui dicitur Casa Ientiana, quemammodum in iam phato monasterio a iam dicto genitore nostro per preceptum sigillatum qui scripto est per iam dictum Petrum notarium concessum et confirmatum est. Et concedimus et confirmamus in eodem sancto monasterio terris predicti monasterii incultis et aliquantis cultis, que esse videtur in Aquinensis finibus, ubi ȩdificatȩ sunt ecclesiis Sancti Ambrosii et Sancti Andreȩ et Sancti Apollinaris et Sancti Stephani et Sancti Georgii, quem pars predicti monasterii per indicatȩ finis per scriptum convenientiȩ secundum legem datum abuit Adenolfus, quemammodum a iam dicto genitore nostro in eodem sancto monasterio per preceptum sigillatum concessum est, qui scripto est per iam dictum Petrum notarium. Et concedimus et confirmamus in iam dicto sancto monasterio terra que et quantu pertinuit vel pertinentes esse videtur sacti nostri Palatii, hoc est a fine de Sancto Martino quomodo descendit ribo Sicco et vadit erga aqua qui dicitur Bantra, et dicut descendit usque in flubio qui dicitur Carnello et usque in supra nominato monte qui dicitur Casino. Et concedimus et confirmamus in eodem sancto monasterio omnes feminas liberas quantas usque modo serbi prephati monasterii sibi copulaverunt maritos vel quod aduc in antea nostro tempore sibi copulaverint, insimul cum eisdem serbos sibi copulatos et cum filiis, filiabus illorum, quemammodum a iam dicto glorioso principe genitore nostro in iam phato monasterio per preceptum sigillatum concessum est, qui scripto est per iam dictum Petrum notarium. Necnon et concedimus et confirmamus in eodem sancto monasterio omnia quȩ et quantum sacri nostri Palatii pertinuit aut pertinent vel pertinentes fuerint per qualiscumque modis de terris cultis et incultis, de planis et de montibus, de bineis et olibetis, de pratis, pascuis et de paludibus, de ribis et aquis que esse videtur infra has fines, hoc est ab una parte fine Rapidu, de alia parte fine ipsu Carnellu, de tertia parte fine ribu qui dicitur de Maroza et fine Farnietu et fine lacu qui nominatur de Radeprandu, et quomodo vadit usque in silice, de quarta autem parte fine ipsa silice, et que est infra has fines, hoc est quomodo incipit da ipsa Cosa et salit per ipsum monte qui dicitur Sancti Donati per media serra et quomodo descendit super ipsi monticelli de Marri et vadit ad ipsi pleski qui sunt ad pede de ipsu monte de Balba, et quomodo vadit inde per Duos Leones, et inde salit per ipse serre super Casale, et inde descendit per ipsum montem super ipsa Billa de Gariliano, et inde vadit ad ipsu plescu qui nominatur Grupto Imperatori usque in flumen, que iam dicti sancti monasterii pertinet secundum suis rationibus. Ideo de omnia superius dicta que et quantum sacri nostri Palatii per qualiscumque modis pertinuit aut pertinent vel pertinentes fuerit, simul et omnia que a iam dicto glorioso principe genitore nostro per superius dicta preceptora in eodem sancto monasterio concessa sunt, cuncta et integra omnia supradicta nos, pro amore omnipotenti Dei et anime nostre salvationis, in iam phato sancto monasterio Sancti Benedicti concedimus et confirmamus, ad habendum et possidendum ipsos amodo et semper pars superius dicti monasterii et eiusque abbatibus et rectoribus, et faciendum exinde iuxta legem omnia que eorum placuerit, a nas neque a nullis ex nostris comitibus, castaldei, iudicibus vel sculdahis aut quibuscumque personȩ hominis aliquando pars precti monasterii aut eius rectoribus de omnia supradicta abeant qualiscumque molestiam aut contrarietatem vel inquietudine per nullum modum in perpetuum, set perpetuis temporibus pars superius dicti sancti monasterii eiusque abbatibus et rectoribus omnia supradicta firmiter et securiter habere et possidere valeant, in nullo ibidem exinde aliqua contraria ingerente. Ut autem hȩc nostra concessio pleniorem in Dei nomine obtineat vigorem, manu propria scripsimus et ex anulo nostro supter iussimus sigillari. Signum domni Paldolfi et signum domni Landolfi gloriosissimis principibus. PALDOLFVS LANDOLFVS. Petrus notarius ex iussione supradictorum potestatis (sic) scripsi. Data .VI. idus Iulii, anno octabo decimo principatus domni Paldolfi et tertio anno principatus domni Landlfi princibus (sic), indictione quarta. Actum in civitate Capuana.

RPD 220: 677-681 (12th-century copy); Gattola 1734: 58-59; Leccisotti 1965: 45, n. 30; 47, n. 34; Voigt *149.

Bloch 1986: 178, 1347.