Città del Vaticano, Biblioteca Apostolica Vaticana, Barb. lat. 2724 (Federici, Chronicon Vulturnense, II, n. 144)
source date: [983 November 12] [Capua (Caserta)]
edition published: 2021
availability: Metadata and texts are released as Creative Commons, Attribution-ShareAlike 4.0 (CC BY-SA 4.0) (http://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/)

In nomine domini Dei eterni. Otto, divina previdente clemencia, Romanorum imperator augustus. Ad hoc omnipotentis Dei misericordia humanitatem nostre fragilitatis in tantam culminis excellenciam promovere dignatus est, quatinus ecclesiarum sanctarum pervigili studio sollicitudinem gerentes, cultores earum paterno affectu ab omni incursione et pravitate hominum perversorum eripere studeremus, Quo circa universitatem nostrorum fidelium latere nolumus, qualiter vir venerabilis Iohannes nomine, abbas monasterii Sancti martiris Vincencii, quod est situm in finibus Beneventanis, et pene circundatum fluvio, qui Vulturnus appellatur, nostram adiens celsitudinem detulit precepta precessorum nostrorum, videlicet regum, et imperatorum, per que detulerunt ex suis rebus in prefatum monasterium, ac confirmaverunt res et possessiones inibi a principibus, ducibus, reliquisque Christi fidelibus conlatas. Unde iam dictus abbas nostram exoravit clemenciam, ut eadem precepta ac legales scripciones, nec non predia per diversos fines Italici regni coniacencia eidem cenobio collata, per nostre confirmacionis pragmaticum in prefatum venerabilem locum confirmaremus. Cuius dignis peticionibus faventes, pro Dei amore animeque nostre remedio, per hoc nostre confirmacionis preceptum, prout iuste et legaliter possumus, confirmamus et corroboramus in predicto cenobio Sancti Vincencii martiris omnia precepta nostrorum precessorum imperatorum, et regum, verum eciam omnes res et possessiones per diversa loca regni Italici positas, per eadem precepta vel quolibet legali titulo scripcionis a principibus, ducibus, reliquisque Christi fidelibus ibidem collatas, nec non monasteria, cellas, et castella inferius nominata, nominative infra hos fines: terram cultam et incultam, positam de ipsa Zittula, quomodo mittit in ipso Sangro, et quomodo ascendit per ipsum Sangrum usque in montem Malum, et quomodo subiit in ipsum montem de Azze, et quomodo directe pergit per ipsum montem de Azze, et descendit in ipsum Melfam, et coniungit in ipso fluvio Mellarino, et quomodo Vulturnus coniungitur cum aqua, que nominatur Bantra, et sicut Bantra coniungitur cum fluvio Forulo, et quomodo Forulus percurrit usque in viam antiquam, et inde coniungitur cum rivio, qui nominatur Gizzoli, et ab inde vadit in rivum, in quo non semper aqua decurrit, et sicut vadit usque in Sangrum et omnia castella infra hos fines, et villas, et silvas positas cum cella Sancte Marie, posita in loco, qui vocatur Olivetum cum omnibus suis pertinenciis; cellam Sancte Agathe in loco Turcino; cellam Sancti Petri de Bairano; cellam Sancti Salvatoris de Alifis;cellam Sancti Martini de monte Marsico; cellam Sancte Crucis ; cellam Sancti Ylarii; cellam Sancti Petri de Tontole; cellam Sancti Vincencii de Tremoiola, que est iusta limitem; cellam Sancti Vincencii infra civitatem Neapolim; cellam Sancti Vincencii de Cume; cellam Sancte Columbe in Sora; cellam Sancti Donati in Cominu; cellam Sancti Mauri in Anglone; Sancti Petri cellam iusta civitatem Beneventanam, prope fluvium Sabbati; cellam Sancte Marie de Castanetu, que est in Castro Pinianu; cellam Sancti Marci de Petra Cutilia; cellam Sancti Petri de Vipera cum ipso casale, qui dicitur Leoni; cellam Sancte Marie de Planisi; cellam Sancti Iohannis de Lucere; cellam Sancte Marie de Quinque Milia; cellam Sancti Vincencii de Telese; cellam Sancti Iohannis de Lisine cum ipsa molina; cellam Sancti Eleutherii in Fundiliano; cellam Sancte Marie de Loco Sano; cellam Sancti Vincencii de Tocco, cum omnibus aliis cappellis, et pertinenciis earum, cum castellis, villis, casis, massariciis, mansis, silvis, pascuis, venacionibus, piscacionibus, vineis, arbustis, pratis, servis, ancillis, aldionibus, aldianiis, reddibicionibus, nec non cum omnibus, que dici et nominari possunt, una cum cappella et cella infra Salernitanam civitatem in honore santi Georgii constructam, cum omnibus suis pertinenciis; cellam Sancti Vincencii in fluvio Vixentino; Sancti Vincencii cellam in fluvio Tusciano; cellam Sancti Vincencii in fluvio Tensa, omnia ad iam dictam abbaciam pertinentibus. Ea videlicet racione, quatinus prenominatus abbas, et sui successores de omnibus castellis, et cappellis, seu cellis, vel monasteriis tam in hoc precepto, quamque in aliis preceptis habeant potestatem tenendi, iuste commutandi, ordinandi, regulariter instruendi, vel quicquid iustum fuit antiquis temporibus faciendi. Precipientes insuper iubemus, ut nullus rex, dux, princeps, marchio, comes, vicecomes, gastaldius, sculdais, vel aliquis puplice rei exactor iam dictum abbatem, vel suos successores, aut monachos in prefato cenobio, aut eis cellis commorantes inquietare, laniare de prediis monasterii, aut aliquibus rebus disvestire, aut per placita secularia ducere presumant. Sanccimus insuper, et nostra imperiali institucione corroboramus, ut si aliquo in tempore orta fuerit contencio de rebus iam nominati monasterii inter abbatem, aut advocatum suum seu de servis, aut aliqua causa, et inter aliquem vicinum suum, seu qualemcumque hominem liceat eis se defendere, sicut antiqua consuetudo fuit per scariones eiusdem monasterii, nec audeat aliquis ipsos abbates, vel monachos ad sacramentum invitare, quia contra divinam auctoritatem, et contra regulam est. Dedimus insuper eisdem monachis licenciam, ut habeant potestatem molendina edificandi, et alia necessaria faciendi in Vulturno fluvio, iusta murum Capuane civitatis, in omni loco prefati fluvii, qui iuste ab eis et legaliter cognoscitur detineri. Concedimus quoque et corroboramus, ut nullus ex servis aut ex familia eiusdem monasterii, vel eos quos cortisianos vocant, audeant inquietare, aut ad pupplica, vel comitum placitum ducere, aut iudicare, neque in domibus vel casis eiusdem monasterii iudicium, aut placitum tenere, nisi abbas prefati cenobii, aut suus missus, ante cuius conspectum omnes sui residentes, sicut ante nostram presenciam legem faciant, et recipiant. Neque placiaticum, portaticum, pontanicum, casaticum, quisquam homo, aut puplice rei exactor tollere aut exigere presumat. Si quis autem, quod non credimus, hanc nostram institucionem vel confirmacionem infringere temptaverit, sciat se compositurum auri optimi libras mille, medietatem Camere nostre, et medietatem iam dicto abbati, et suis successoribus. Quod ut verius credatur, diligenciusque ab omnibus observetur, presentem paginam, manu propria roborantes, anulum nostrum inferius imprimere iussimus. Signum domni secundi Ottonis, Romanorum imperatoris [M] et invictissimi augusti. Adelbertus cancellarius, ad vicem [...] Petri [...] episcopi et archicancellarii, recognovi et subscripsi. Data .II. idus novembrium, anno Domince incarnacionis .DCCCCLXXXIII., indiccione .XI., regni vero domni secundi Ottonis .XXI., imperii quoque eius .XVI. Actum Capue, feliciter, amen.

CV II, n. 144, pp. 247-251; MGH DD O II., n. 288, pp. 335-339

Del Treppo 1956: 93