Montecassino, Archivio Abbaziale, Reg. 4 (RSAF, fol. 55r)
source date: [1104 September 1 - 1104 September 30] [Capua (Caserta)] [1137 - 1166]
edition published: 2022
availability: Metadata and texts are released as Creative Commons, Attribution-ShareAlike 4.0 (CC BY-SA 4.0) (http://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/)

Igitur fidelium nostrorum presentium ac futurorum noverit multitudo. Quoniam ob salutem et remedium animarum principum Richardi scilicet avi ac Iordanis patris nostri, ac ob statum nostri principatus, per hoc videlicet principale scriptum in perpetuum concedimus ac confirmamus in monasterio Sancti Angeli qui dicitur in Formis, et quietos omnino relaxumus tarenos omnes quos homines eiusdem monasterii de Sarzano per unumquodque annum censiliter reddere soliti sunt antecessoribus nostris principibus et nobis. Quam et per hoc videlicet principale scriptum in perpetuum in iam dicto monasterio damus, tradimus, concedimus ac confirmamus integram unam petiam de terra nostra, quae est in pede de monte nostro qui dicitur Sancti Georgi, in qua est oliveto et hos habet fines: ab uno latere est finis terra aecclesia Sancti Vincentii quae est Capuanum monasterium; ab alio vero latere est finis terram quam residet Iohannes Iacobi et finis terra nostra, sunt inde per unumquodque latus passus sexaginta unum et medium. Ab uno capite est finis via antiqua quae est silice; ab alio vero capite est finis predictum montem, sunt per unumquodque caput passus quadraginta et medium, mensurata ad passum Landonis seniori castaldei. Concedimus etiam et confirmamus in prephato monasterio in perpetuum omnibus terris et rebus quibus olim quondam Landulfus manescalcus iam dicto monasterio pro sua anima iudicavit, excepta quartam partem quae exinde pertinuit Gemme quae fuit uxor eius. Haec omnia prescripta, qualiter hic supra sunt notata una cum omnibus quae interius ac superius in ipsis terris invenitur, quam et cum viis in ipsis intrandi et exeundi, et cum sepibus et limitibus et universis pertinentiis earum, nos prenotatus secundus Richardus Capuanus princeps in iam dicto monasterio Sancti Angeli in perpetuum, per hoc principale scriptum tradimus, concedimus ac confirmamus ut su perphati sumus, ad possessionem et potestatem et dominationem eiusdem monasterii, et domni Oderisii venerabilis abbatis eiusque successorum, faciendo exinde ammodo et in antea utilitatem eiusdem monasterii. Remota omni contrarietate inquietudine et molestia omnium principum successorum nostrorum vel vice principum, comitum vel vice comitum, iudicum, sculdahorum, castaldeorum aliorumque omnium mortalium persona. Quid si quis huius nostre concessionis et confirmationis paginam, contemptor aut violator in aliquo esse presumpserit, in ipsa anathema permaneat nisi resipuerit, – quam domnus Bernardus Calinensis episcopus me deprecante in ipsa hora concessionis ante altare fecerat, insuper et centum libras auri persolvere cogatur: medietatem in iam dicto monasterio Sancti Angeli, et medietatem nostro sacro palatio. Solutaque paena librarum, hoc principale scriptum cum omnibus quae continet, firmum munitum atque inviolabile maneat in perpetuum. Et ut hoc scriptum firmius credatur et diligentius ab omnibus observetur, manu propria illud corroboravimus et nostri sigilli impressione iussimus insigniri. (M) Ex iussione prefate serenissime potestatis, scripsi ego Quiriacus iudex. In anno dominice incarnationis millesimo centesimo quarto, et vicesimo quarto anno principatus prephati domni Richardi gloriosi principis Capuae. Datum apud prephatum monasterium, mense septembrio per indictionem tertiadecimam.

RSAF, pp. 102-104 (source of the text reproduced here).

Del Regesto di S. Angelo in Formis esiste una riproduzione anastatica allestita a Montecassino nel 2002 (editore: Pubblicazioni Cassinesi).

La quarta parte delle terre del maniscalco Landolfo, che non fu ricompresa nella donazione al monastero di San Vincenzo di Capua, costituiva il morgengabe della moglie Gemma.